ततो गच्छेन्महादेवि हिरण्यापार्श्वतः स्थितम्
ईश्वर उवाच
ततो गच्छेन्महादेवि हिरण्यापार्श्वतः स्थितम् ॥
प्रत्युक्तं नागरादित्यं सर्वव्याधिविनाशनम्
॥१॥पुरा सत्राजिता राज्ञा द्वारवत्यां गतेन तु ॥
आराधितो भास्करोऽभूद्यादवेन महात्मना
॥२॥महाव्रतमुपास्थाय निघ्नपुत्रेण धीमता ॥
तस्य तुष्टस्तदा भानुः स्यमन्तकमणिं ददौ
॥३॥स मणिः सवते नित्यं भारानष्टौ दिनेदिने ॥
(सवते- सूते) सुवर्णस्य सुशुद्धस्य भक्त्या व्रततपोयुतः
॥४॥भूयोऽपि भानुना प्रोक्तो वरं ब्रूहि वरानने ॥
स चाह देवदेवेशं भास्करं वारितस्करम्
॥५॥यदि तुष्टोऽसि मे देव वरदानं करोषि च ॥
अत्रैव चाश्रमे पुण्ये नित्यं संनिहितो भव
॥६॥एवं भविष्यतीत्युक्त्वा सूर्यः सत्राजितं नृपम् ॥
अभिनंद्य वरं तस्य तत्रैवादर्शनं गतः
॥७॥तेनापि निघ्नपुत्रेण देवदेवस्य भास्वतः ॥
स्थापिता प्रतिमा शुभ्रा तत्रैव वरवर्णिनि
॥८॥शंखदुंदुभिनिर्घोषैर्ब्रह्मघोषैश्चपुष्कलैः ॥
ततस्तुनागरान्सर्वान्समाहूय द्विजोत्तमान् ॥
अब्रवीत्प्रणतो भूत्वा दत्त्वा वृत्तिमनुत्तमाम्
॥९॥युष्मत्पादप्रसादेन सूर्यस्यानुग्रहेण वै ॥
साधयित्वा तपश्चोग्रं स्थापिता प्रतिमा मया
॥१०॥इंद्रलोकादिहानीता जित्वा शक्रं सुरारिणा ॥
दशाननस्य पुत्रेण लंकायां स्थापिता पुरा
॥११॥तं निहत्य तु रामेण लक्ष्मणानुगतेन वै ॥
अयोध्यायां समानीता सौमित्रिजयलक्षिका
॥१२॥मित्रावरुणपुत्राय वसिष्ठाय समर्पिता ॥
तेनापि मम तुष्टेन द्वारकायां निवेदिता
॥१३॥मयापि स्थापिता चात्र ज्ञात्वा क्षेत्रमनुत्तमम् ॥
किमत्र बहुनोक्तेन भवद्भिः सर्वथैव हि
॥१४॥परिपाल्या प्रयत्नेन यावच्चंद्रार्कतारकम् ॥
तस्माद्युष्माकमादिष्टा प्रतिमेयं मया शुभा
॥१५॥नागराणां तु विप्राणां सोमेशपुरवासिनाम् ॥
तस्मान्नाम मया दत्तं नागरादित्यमेव हि
॥१६॥ब्राह्मणा ऊचुः
सर्वमेव करिष्यामो देवस्य परिपालनम् ॥
यावन्मही च चंद्रार्कौ यावत्तिष्ठति सागरः ॥
तावत्ते ह्यक्षया कीर्तिः स्थाने चास्मिन्भविष्यति
॥१७॥एवमुक्त्वा तु ते सर्वे नागरा द्विजपुंगवाः ॥
राजापि तुष्टः प्रययौ तदा द्वारवतीं पुरीम्
॥१८॥ईश्वर उवाच
शृणु देवि प्रवक्ष्यामि तस्मिन्दृष्टे तु यत्फलम् ॥
गोशतस्य प्रयागेषु सम्यग्दत्तस्य यत्फलम् ॥
तत्फलं समवाप्नोति नागरार्कस्य दर्शनात्
॥१९॥दारिद्र्यदुःखशोकार्त्तेः कोन्योस्ति हरणक्षमः ॥
प्रभासे पावने क्षेत्रे मुक्त्वा नागरभास्करम्
॥२०॥बंधकुष्ठादिकं दुःखं ये भजंत्यल्पबुद्धयः ॥
तत्र ते नैव जानंति वैद्यं नागरभास्करम्
॥२१॥स्नात्वा हिरण्यातोयेन यस्तं पूजयते नरः ॥
कल्पकोटिसहस्राणि सूर्यलोके महीयते
॥२२॥शुक्लपक्षे तु सप्तम्यां यदा संक्रमते रविः ॥
महाजया तदा ख्याता सप्तमी भास्करप्रिया
॥२३॥स्नानं दानं जपो होमः पितृदेवाभिपूजनम् ॥
सर्वं कोटिगुणं प्रोक्तं भास्करस्यवचो यथा
॥२४॥एकं यो भोजयेत्तत्र ब्राह्मणं सूर्यसंनिधौ ॥
कोटिभोज्यं कृतं तेन इत्याह भगवान्हरिः
॥२५॥एतन्मया ते कथितं पुरा नोक्तं वरानने ॥
यः शृणोति नरो भक्त्या स गच्छेद्भास्करं पदम्
॥२६॥सूर्यस्य देवि नामानि रहस्यानि शृणुश्व मे ॥
अलं नामसहस्रेण पठस्वैनं शुभं स्तवम्
॥२७॥विकर्त्तनो विवस्वांश्च मार्त्तंडो भास्करो रविः ॥
लोकप्रकाशकः श्रीमाँल्लोकचक्षुर्ग्रहेश्वरः
॥२८॥लोकसाक्षी त्रिलोकेशः कर्त्ता हर्त्ता तमिस्रहा ॥
तपनस्तापनश्चैव शुचिः सप्ताश्ववाहनः
॥२९॥गभस्तिहस्तो ब्रह्मा च सर्वदेवनमस्कृतः ॥
एकविंशक इत्येष नागरार्कस्तवः स्मृतः
॥३०॥स्तवराज इति ख्यातः शरीरारोग्यवृद्धिदः
॥३१॥य एतेन महादेवि द्वे संध्येऽस्तमनोदये ॥
नागरार्कं तु संस्तौति स लभेद्वांछितं फलम्
॥३२॥इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये नागरार्कमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनचत्वारिंशदुत्तरद्विशततमो ऽध्यायः ॥ २३९ ॥